E-ticarette ürün yorumları yeni kurala göre nasıl gösterilir?

E-ticarette ürün yorumları yeni kurala göre, ürün, hizmet, teslimat ve satıcı değerlendirmeleri tüketiciye aynı alanda açık ve erişilebilir gösterilerek yayımlanmalıdır. 1 Ağustos 2026’dan itibaren yürürlüğe girecek uygulama, farklı başlıklarda toplanan değerlendirmelerin birbirinden kopuk ekranlarda saklanmasını engellemeyi amaçlar. Bu nedenle yalnızca yorum toplamak yeterli değildir; yorumun hangi konuya ait olduğu, hangi filtreyle görüntülendiği ve tüketicinin diğer değerlendirmelere nasıl ulaşacağı da tasarlanmalıdır.

Bu rehber, ürün, hizmet, teslimat ve satıcı puanlarını ayrı modüllerde kullanan e-ticaret siteleri için hazırlanmıştır. Örnekler, yazılım ekibi, içerik yöneticisi ve hukuk biriminin birlikte kontrol edebileceği şekilde düzenlenmiştir.

Yeni kural e-ticaret sitelerinden ne istiyor?

Yeni kural, farklı değerlendirme başlıklarının tüketiciye aynı alanda açık ve erişilebilir sunulmasını istiyor. Ürün kalitesi, müşteri hizmetleri, teslimat ve satıcı deneyimi gibi başlıklar ayrı veri olarak tutulabilir. Ancak tüketici, ürün detay sayfasında bu başlıkların tamamına kolayca ulaşabilmelidir.

Buradaki “aynı alan” ifadesi, bütün yorumların tek bir uzun listeye zorla karıştırılması anlamına gelmez. Site; sekme, akordeon veya açık filtre kullanabilir. Kritik nokta, farklı değerlendirme türlerinin aynı ürün sayfasında görünür olmasıdır. Tüketici, teslimat yorumunu görmek için ana sayfaya dönmemelidir.

Örneğin ürün puanı 4,6, teslimat puanı 3,8 ve satıcı puanı 4,4 olabilir. Bu puanlar tek bir ortalamaya dönüştürülürse bilgi kaybı yaşanır. Her puanın hangi değerlendirme grubuna ait olduğu açıkça yazılmalı, varsa genel puanın hesaplama yöntemi ayrıca açıklanmalıdır.

Yeni düzenlemeye hazırlanırken ilk adım, mevcut yorum mimarisini envanterlemektir. Ürün detay sayfası, sipariş geçmişi, satıcı profili ve mobil görünüm ayrı ayrı incelenmelidir. Her ekranda tüketicinin ürün, hizmet, teslimat ve satıcı değerlendirmelerine kaç tıklamayla ulaştığı ölçülmelidir.

Ürün, hizmet, teslimat ve satıcı yorumları nasıl ayrılmalı?

Bu dört değerlendirme türü, yorumun hangi deneyimi ölçtüğüne göre ayrılmalıdır. Ürün yorumu ürünün niteliğini, hizmet yorumu müşteri desteğini, teslimat yorumu gönderi sürecini, satıcı yorumu ise satıcının işlem deneyimini anlatmalıdır.

Ürün değerlendirmesinde malzeme, ölçü, performans, kullanım kolaylığı ve beklenti uyumu gibi konular bulunabilir. Teslimat değerlendirmesinde kargo süresi, paketleme, teslim anı ve gönderi takibi ele alınabilir. Bu iki yorum türünü tek başlık altında toplamak, tüketicinin satın alma kararını zorlaştırır.

Satıcı değerlendirmesi; iletişim, fatura, değişim süreci, stok bilgisi ve siparişe yaklaşım gibi konulara odaklanabilir. Hizmet değerlendirmesi ise platformun veya markanın destek ekibiyle yaşanan iletişimi kapsayabilir. Site, hangi başlığın neyi ölçtüğünü yorum formunda kısa açıklamayla belirtmelidir.

Yorum formunda tek bir serbest metin alanı kullanılıyorsa, değerlendirme türü ayrıca sorulmalıdır. Örneğin kullanıcıdan ürün puanı, teslimat puanı ve satıcı puanı ayrı ayrı istenebilir. Kullanıcı yalnızca ürün hakkında yazmak istiyorsa diğer alanlar zorunlu tutulmamalıdır.

Yanlış: “Ürün ve teslimat deneyiminizi tek puanla değerlendirin.” Doğru: “Ürünü, teslimatı ve satıcı iletişimini ayrı puanlayın; yorumun hangi başlığa ait olduğunu seçin.” Bu ayrım, hem gösterim hem de raporlama açısından daha denetlenebilir sonuç verir.

Değerlendirmeler aynı ürün sayfasında nasıl gösterilmeli?

Değerlendirmeler aynı ürün sayfasında, başlıkları ve geçiş seçenekleri görünür olacak şekilde gösterilmelidir. Kullanıcı ürün puanını gördüğünde teslimat, hizmet ve satıcı değerlendirmelerine de aynı bölümden ulaşabilmelidir.

Uygulanabilir bir yapı; “Ürün yorumları”, “Teslimat”, “Satıcı” ve “Hizmet” sekmelerinden oluşabilir. Sekmelerin yanında her kategoriye ait yorum sayısı ve ortalama puan yazılmalıdır. Örneğin “Teslimat 3,8/5 · 126 değerlendirme” ifadesi, yalnızca “Teslimat” başlığından daha açıklayıcıdır.

Bir kategoriye ait değerlendirme yoksa alan gizlenmemelidir. “Henüz teslimat değerlendirmesi bulunmuyor” gibi açıklama gösterilmelidir. Böylece tüketici, bu başlığın unutulduğunu veya sistemden çıkarıldığını düşünmez. Yorum sayısı sıfırsa puan alanında “0” veya anlamsız bir ortalama kullanılmamalıdır.

Bu yapı masaüstünde yatay sekme, mobilde ise açılır başlık olarak uygulanabilir. Fakat mobilde kategorilerin bir menü içine saklanması erişimi zorlaştırıyorsa çözüm amacına ulaşmaz. Kullanıcı, ürün bilgileri bölümünden en fazla bir ek etkileşimle diğer başlıklara geçebilmelidir.

Yorum filtreleri ve sıralama seçenekleri nasıl düzenlenmeli?

Filtreler, her değerlendirme türünü ayrı seçilebilir hale getirmelidir. Kullanıcı yalnızca ürün yorumlarını, yalnızca teslimat değerlendirmelerini veya doğrulanmış satın alma yorumlarını seçebilmelidir.

En azından değerlendirme türü, puan seviyesi, tarih ve doğrulanmış satın alma durumu için filtre planlanabilir. Filtre uygulandığında ekranda hangi seçimin yapıldığı açıkça gösterilmelidir. “Teslimat · 1-2 yıldız · son 12 ay” gibi bir özet, kullanıcının listeyi doğru yorumlamasını sağlar.

Sıralama seçenekleri, varsayılan olarak yalnızca olumlu yorumları öne çıkarmamalıdır. “En yeni”, “en yüksek puan”, “en düşük puan” ve varsa “en faydalı” seçenekleri sunulabilir. “En faydalı” sıralamasının oy, görüntülenme veya başka bir ölçütle hesaplandığı açıklanmalıdır.

Yorum sayısı yüksek ürünlerde filtrelerin çalışıp çalışmadığı ayrıca test edilmelidir. 10.000 yorum bulunan bir üründe sayfa yalnızca ilk 20 yorumu filtreliyorsa kullanıcıya bunun belirtilmesi gerekir. Filtre, tüm veri kümesine uygulanmıyorsa “Bu sayfadaki yorumlar içinde” gibi kapsam açıklaması kullanılmalıdır.

Değerlendirme türü değiştiğinde filtrelerin sıfırlanması veya korunması da tasarlanmalıdır. Örneğin kullanıcı “Teslimat” ve “1-2 yıldız” filtresini seçtiyse “Ürün” sekmesine geçince aynı puan filtresinin otomatik uygulanması karışıklık yaratabilir. Bu durumda aktif filtreler başlıkla birlikte görünmelidir.

Filtreler, yorumları saklamak için kullanılmamalıdır. Özellikle düşük puanlı yorumlar varsayılan ayarlarda görünmez hale getiriliyorsa tüketiciye eksik değerlendirme sunulur. Yorumların sıralama mantığı ile yayımlama politikası ayrı tutulmalıdır.

Olumsuz ve düşük puanlı yorumlar nasıl yayımlanmalı?

Olumsuz yorumlar, yalnızca hukuka aykırı veya platform kurallarını ihlal eden içeriklerde sınırlanmalı; düşük puan tek başına yayından kaldırma nedeni yapılmamalıdır. Tüketici, ürün veya hizmet deneyiminin olumsuz taraflarını da görebilmelidir.

Yayımlama sürecinde hakaret, kişisel veri, tehdit, reklam, bağlantı spam’i ve konu dışı içerik gibi ölçülebilir kontrol kriterleri tanımlanmalıdır. Bu kriterler yorum formunda kısa şekilde açıklanabilir. İçerik reddedildiğinde, sistemde ret nedeni ve işlem tarihi kaydedilmelidir.

Yorumun olumsuz olması ile gerçeğe aykırı olması aynı şey değildir. “Ürün beklentimi karşılamadı” ifadesi öznel bir değerlendirmedir. Buna karşılık başka bir kişinin telefon numarasını paylaşan yorum, içerik kuralları bakımından ayrıca incelenebilir.

Satıcı yanıtı, düşük puanı değiştirmek için değil, süreci açıklamak için kullanılmalıdır. Yanıtta sipariş numarası, telefon, adres veya başka kişisel bilgiler açıkça yazılmamalıdır. Kullanıcı özel destek almak istiyorsa güvenli iletişim kanalına yönlendirilmelidir.

Yorumların topluca silinmesi, özellikle puan ortalamalarında ani değişiklik yaratır. Böyle bir işlem yapıldıysa silme gerekçesi, kapsamı ve tarih aralığı kayıt altına alınmalıdır. Google yorumları gibi platform dışı değerlendirmeler için de benzer bir inceleme ve kayıt yaklaşımı gerektiğinde şu rehbere bakılabilir: Google yorumları topluca silinince ne yapılır?

Bir yorumun düzenlenmesi halinde eski ve yeni metnin nasıl saklanacağı da belirlenmelidir. Editör değişikliği, kullanıcı düzeltmesi ve otomatik sansür aynı işlem gibi kaydedilmemelidir. Bu ayrım, itiraz ve iç denetim süreçlerinde önem taşır.

Doğrulanmış satın alma bilgisi nasıl gösterilmeli?

Doğrulanmış satın alma etiketi, yorum yapan kişinin ilgili ürünü veya hizmeti gerçekten satın aldığı doğrulanabiliyorsa kullanılmalıdır. Etiket, yorumun olumlu veya olumsuz olduğunu göstermez; yalnızca satın alma bağlantısını açıklar.

Bu doğrulama sipariş numarası, ürün satırının eşleşmesi ve teslimat kaydı gibi sistem verileriyle yapılabilir. Kullanıcı hesabı, sipariş ve yorum arasında teknik bağ kurulmadan “doğrulanmış” etiketi verilmemelidir. Misafir siparişlerde de aynı doğrulama kuralı uygulanabiliyorsa süreç ayrıca belgelenmelidir.

Bir kullanıcı aynı ürünü birden fazla kez satın aldıysa yorum sayısının nasıl hesaplanacağı önceden belirlenmelidir. Her sipariş için ayrı yorum alınabilir veya kullanıcı başına tek yorum sınırı getirilebilir. Hangi model seçilirse seçilsin, kullanıcıya yorum kuralları açıkça anlatılmalıdır.

Teşvikli yorumlar ile doğrulanmış satın alma yorumları karıştırılmamalıdır. İndirim, puan veya çek karşılığında yorum isteniyorsa bu ilişkinin yorum yanında açıklanması gerekebilir. Teşvik, yalnızca olumlu puan şartına bağlanıyorsa değerlendirme güvenilirliği daha da zayıflar.

Ürün yorumu doğrulanmış olsa bile teslimat yorumu otomatik olarak doğrulanmış sayılmamalıdır. Çünkü iki değerlendirme farklı olayları ölçer. Siparişin ürünü teslim alması ürün bağlantısını destekler; teslimat deneyiminin ayrıntılarını ayrıca sipariş ve kargo verileriyle eşleştirmek gerekir.

Etiket tasarımında renk tek başına kullanılmamalıdır. “Doğrulanmış satın alma” metni, renk ve simgeyle birlikte yazılmalıdır. Bu yaklaşım, renkleri ayırt edemeyen kullanıcıların da etiketi anlamasını sağlar.

Mobilde ve erişilebilir arayüzde yorumlar nasıl sunulmalı?

Mobil arayüzde tüm değerlendirme türleri, ekranı aşağı kaydırmadan veya anlaşılması zor menülere girmeden bulunabilir olmalıdır. Küçük ekran, teslimat ve satıcı puanlarını tamamen gizlemek için gerekçe değildir.

Sekme başlıkları ekrana sığmıyorsa yatay kaydırma kullanılabilir; ancak kaydırılabilir alan olduğu görsel ve metinsel olarak anlaşılmalıdır. Daha güvenli seçenek, her başlığın puanını üst bölümde göstermek ve ayrıntıyı açılır panellerle sunmaktır.

Yorum kartlarında başlık, puan, tarih, doğrulama durumu ve metin sırası tutarlı olmalıdır. Yalnızca yıldız simgesi kullanmak yerine puanı metinle de yazmak gerekir. Örneğin “2/5” ifadesi, ekran okuyucu ve düşük kontrast koşullarında daha anlaşılırdır.

“Daha fazla yorum yükle” düğmesi klavye ile erişilebilir olmalıdır. Dinamik olarak yüklenen yorumlar ekran okuyucuya duyurulmalı, odak sırası bozulmamalıdır. Filtre açıldığında kullanıcı, panelin açıldığını ve seçimin uygulandığını anlayabilmelidir.

Renk kontrastı, odak göstergesi, alternatif metin ve form etiketleri ayrıca test edilmelidir. E-ticarette erişilebilirlik tarih ve kapsamı için hazırlık yapılırken yorum modülü de kontrol edilmelidir; bunun için E-ticarette erişilebilirlik için son tarih ne? rehberindeki kontrol yaklaşımı kullanılabilir.

Bu kontrollerin yalnızca tasarım dosyasında yapılması yeterli değildir. Gerçek cihazlarda Android ve iOS görünümü, farklı ekran genişlikleri ve klavye kullanımı test edilmelidir. Ürün sayfası hızla açılmıyorsa yorum bileşeni ilk yüklemede tüm içeriği çekmek yerine aşamalı yüklenebilir.

Teknik ekip yorum gösterim sistemini nasıl kurmalı?

Teknik ekip, her değerlendirmeye tür, kaynak, sipariş bağlantısı, yayımlanma durumu ve zaman damgası gibi alanlar tanımlamalıdır. Bu alanlar yoksa ürün, teslimat ve satıcı yorumlarını sonradan ayırmak zorlaşır.

Örnek veri modelinde “review_type” alanı ürün, hizmet, teslimat veya satıcı değerlerinden birini taşıyabilir. “publication_status” alanı beklemede, yayımlandı, reddedildi veya kaldırıldı durumlarını ayırabilir. Bu isimler yazılım mimarisine göre değişebilir; önemli olan aynı mantığın tüm kanallarda uygulanmasıdır.

Yorumun hangi ürün, sipariş, satıcı ve kullanıcıyla ilişkili olduğu ayrı kayıtlarla tutulmalıdır. Ürün değiştiğinde eski yorumun yeni ürün sayfasına taşınması gerekiyorsa bu işlem log’a yazılmalıdır. Böylece puan ortalamalarının neden değiştiği sonradan incelenebilir.

Ön yüzde puan hesaplaması ile veri tabanındaki ham kayıtlar birbirinden ayrılmalıdır. İptal edilen siparişler, iade edilen ürünler veya moderasyondan geçmeyen yorumlar ortalamaya dahil ediliyorsa hesaplama kuralı dokümante edilmelidir. Her başlık için aynı kuralın kullanılması zorunlu olmayabilir, fakat fark açıklanmalıdır.

Yazılım ekibi, yorum bileşenini en az dört senaryoda test etmelidir: yorum bulunan kategori, hiç yorum bulunmayan kategori, düşük puan ağırlıklı kategori ve filtrelenmiş sonuç. Ayrıca satıcı değişikliği, ürün varyantı ve sipariş iptali gibi veri akışları da kontrol edilmelidir.

Yorum sisteminde yapılan değişiklikler yayımdan önce örnek ürünlerde denenmelidir. Canlıya geçişten sonra puan ortalamaları ve kategori bazlı yorum sayıları karşılaştırılmalıdır. Beklenmeyen farklar tespit edilirse eski görünüm ve yeni görünüm eş zamanlı incelenmelidir.

1 Ağustos 2026 öncesi hangi kontrol listesi uygulanmalı?

1 Ağustos 2026 öncesinde site, değerlendirme türlerini, gösterim alanlarını ve teknik kayıtları birlikte kontrol etmelidir. Hazırlık yalnızca tasarım ekibine bırakılmamalı; içerik, yazılım, müşteri hizmetleri ve hukuk ekipleri aynı kontrol tablosunu kullanmalıdır.

• Ürün, hizmet, teslimat ve satıcı değerlendirmeleri ayrı adlarla tanımlandı mı?
• Bu başlıkların tamamı ürün detay sayfasında görünür mü?
• Her başlığın ortalama puanı ve yorum sayısı ayrı gösteriliyor mu?
• Yorum türü, puan, tarih ve doğrulanmış satın alma filtreleri çalışıyor mu?
• Düşük puanlı yorumlar varsayılan görünümde saklanıyor mu?
• Yorum reddi, düzenlemesi ve kaldırılması için kayıt tutuluyor mu?
• Mobil cihazlarda sekmeler ve filtreler erişilebilir mi?
• Boş kategori, hata ve veri eşleşmesi senaryoları test edildi mi?

Kontrol listesi tamamlandıktan sonra gerçek ürün sayfalarından örneklem seçilmelidir. Örneğin en çok satan, en fazla yorum alan, yeni eklenen ve farklı satıcılar tarafından satılan ürünler ayrı incelenebilir. Bu örneklem, yalnızca tek bir ürün şablonuna güvenilmesini önler.

Her örnekte tüketicinin ürün puanından teslimat puanına geçiş süresi, tıklama sayısı ve mobil görünüm kaydedilmelidir. Sayısal ölçüm için ekran kayıtları, analitik olayları veya manuel görev testleri kullanılabilir. Hedef, “erişilebilir” demek değil, kullanıcının ilgili bilgiye hangi adımlarla ulaştığını gösterebilmektir.

Uygulama sırası aşağıdaki gibi kurulabilir:

1. Mevcut yorum türlerini ve ekranlarını envanterleyin.
2. Her değerlendirme türünün kapsamını ve puanlama yöntemini yazılı hale getirin.
3. Ürün sayfasında ortak gösterim alanını tasarlayın.
4. Filtre, sıralama, doğrulama ve moderasyon kurallarını test edin.
5. Mobil ve erişilebilirlik kontrollerini gerçek cihazlarda yapın.
6. Canlıya geçişten sonra puan ve yorum sayısı raporlarını karşılaştırın.

Bu süreçte teslimat süresinin ürün sayfasında nasıl yazıldığı da yorumların anlaşılmasını etkiler. Teslimat bilgisinin gösterimi için E-ticarette teslimat süresi nasıl yazılmalı? içeriğindeki açıklık ve tarih gösterimi yaklaşımı kullanılabilir.

Yorum gösterimi satış ve reklam verilerini nasıl etkiler?

Yorum başlıklarının ayrılması, ürün sayfasındaki dönüşüm analizinin daha doğru yapılmasını sağlar. Ürün puanı yükselirken teslimat puanı düşüyorsa, tek genel puan bu farkı gizleyebilir.

Analitik sistemde her sekme açılışı ayrı olay olarak izlenebilir. “review_product_open”, “review_delivery_open” ve “review_seller_open” gibi olay adları kullanılabilir. İsimlendirme değişebilir; ancak olayların hangi kategoriye ait olduğu raporlarda açık kalmalıdır.

Bu veriler, düşük puanlı yorumları gizlemek için değil, sorunlu süreci bulmak için kullanılmalıdır. Teslimat yorumlarında belirli bir bölge veya kargo yöntemi öne çıkıyorsa operasyon ekibi inceleme yapabilir. Ürün yorumlarında aynı teknik sorunun tekrarlanması, ürün açıklamasının güncellenmesini gerektirebilir.

Arama ve reklam kanallarında kullanılan puanlar da kontrol edilmelidir. Ürün puanı ile satıcı puanı aynı şemaya aktarılırsa reklam veya ürün listeleme ekranlarında yanlış bilgi oluşabilir. Merchant Center verilerinde yanlış beyan riskini azaltmak için Merchant Center’da yanlış beyan reddi nasıl çözülür? rehberindeki veri eşleştirme yaklaşımı incelenebilir.

Puanların hangi tarihte hesaplandığı ve hangi yorumların dahil edildiği raporlarda belirtilmelidir. Günlük güncelleme yapan sistem ile anlık güncelleme yapan sistemin sonuçları farklı olabilir. Kullanıcıya gösterilen değer, reklam ve analiz panellerindeki değerle tutarlı değilse veri kaynağı açıklanmalıdır.

Bu nedenle yeni gösterim düzeni, yalnızca ön yüz değişikliği değildir. Veri modeli, analitik etiketleri, arama beslemeleri ve müşteri hizmetleri ekranları birlikte güncellenmelidir. Aksi halde tüketiciye doğru görünen bir alan, arka planda tutarsız verilerle çalışabilir.