1 Ağustos 2026 reklam kuralları neleri değiştirdi?

1 Ağustos 2026 reklam kuralları; hedefli reklamcılıkta şeffaflığı, yapay zekâ ile üretilen reklamlarda açıklamayı, indirimli satışlarda fiyat geçmişini ve tüketici değerlendirmelerinde gerçeklik denetimini değiştirdi.

Yeni dönem yalnızca reklam metnini değil, reklamın nasıl hedeflendiğini, hangi verilerle hazırlandığını ve satış iddiasının nasıl kanıtlandığını da kapsıyor. Bu nedenle e-ticaret markaları, ajanslar, pazar yerleri ve sosyal medya reklamı veren işletmeler aynı kampanyayı birlikte incelemeli.

Ticaret Bakanlığı’nın konuya ilişkin duyurusunda dört alan öne çıkıyor: hedefli reklamlar, yapay zekâ kullanımı, indirimli satış duyuruları ve tüketici değerlendirmeleri. Uygulama ayrıntıları ürün kategorisine, reklam mecrasına ve kullanılan iddianın niteliğine göre değişebilir.

1 Ağustos 2026 reklam kuralları hangi alanları değiştirdi?

1 Ağustos 2026 düzenlemeleri, reklamın yalnızca içeriğine değil, hazırlanma ve sunulma biçimine de daha fazla odaklandı.

Önceki yaklaşımda işletmeler çoğunlukla reklam metnine, görsele ve kampanya koşullarına bakıyordu. Yeni dönemde hedefleme seçimi, kişiselleştirme mantığı, yapay zekâ kullanımı, indirim referansı ve yorumların kaynağı birlikte değerlendirilmelidir.

Örneğin bir ürün reklamında “en düşük fiyat” ifadesi kullanılıyorsa yalnızca mevcut satış fiyatını göstermek yeterli olmayabilir. İşletme, bu iddianın hangi dönem, ürün ve fiyat verisine dayandığını açıklayabilecek kayıt tutmalıdır.

Aynı şekilde, yapay zekâ ile oluşturulan bir ürün görseli gerçek üründen farklı görünüyorsa tüketicinin yanıltılmaması gerekir. Görseldeki renk, ölçü, doku veya kullanım sonucu satış kararını etkiliyorsa bu fark ayrıca incelenmelidir.

Düzenleme, her yapay zekâ kullanımını veya her kişiselleştirilmiş reklamı otomatik olarak yasaklamaz. Esas konu, tüketicinin reklamın niteliğini ve ticari mesajın dayanağını anlayabilmesidir.

Bu nedenle ilk adım, tüm reklam varlıklarını dört kategoriye ayırmaktır: hedefleme, yapay zekâ içeriği, fiyat ve değerlendirme. Her kategori için sorumlu kişi, kanıt dosyası ve son kontrol tarihi belirlenmelidir.

Hedefli reklamcılıkta işletmeler neyi kontrol etmeli?

Hedefli reklamcılıkta işletmeler, reklamın hangi veriye dayanarak kişiselleştirildiğini ve tüketiciye bunun nasıl açıklandığını kontrol etmelidir.

Meta, Google veya başka bir reklam platformunda ilgi alanı, yeniden pazarlama, müşteri listesi ya da benzer kitle kullanılması tek başına yeterli bir açıklama değildir. Kampanyanın veri kaynağı ve kullanım amacı kurum içinde kayıt altına alınmalıdır.

Örneğin daha önce alışveriş yapan müşterilere yeniden reklam gösteriliyorsa listenin hangi hukuki ve operasyonel süreçle oluşturulduğu bilinmelidir. Listeye eklenen kişilerin iletişim ve reklam tercihleri, platforma aktarım öncesinde kontrol edilmelidir.

Bu noktada Meta reklamında müşteri listesi nasıl eşleştirilir? rehberindeki teknik süreç, mevzuat kontrolünün yerine geçmez. Eşleştirme tekniği ile verinin reklam amacıyla kullanılabilirliği farklı konulardır.

Advantage+ gibi otomatik hedefleme sistemlerinde de “platform karar veriyor” açıklaması yeterli olmayabilir. İşletme; kampanya amacı, hariç tutmalar, hassas ürün kategorileri ve kullanılan müşteri sinyallerini belgelemelidir.

Hedefleme, tüketicinin hassas bir durumundan yararlanıyorsa risk artar. Sağlık, finans, çocuklara yönelik ürünler veya kişisel kırılganlık içeren mesajlar ayrıca hukuk ve uyum kontrolünden geçirilmelidir.

Yanlış: “Algoritma hedefledi, sorumluluk platformundur.” Doğru: “Platformun kullandığı hedefleme seçeneklerini işletme seçti ve reklamın ticari sorumluluğunu kontrol etti.”

Pratik kontrol için kampanya dosyasında şu beş bilgi bulunmalıdır: hedef kitle kaynağı, kullanılan sinyal, hariç tutulan kitle, reklam amacı ve onay tarihi. Bu kayıtlar, kampanya yayından kalktıktan sonra da saklanmalıdır.

Yapay zekâ ile hazırlanan reklamlarda hangi açıklamalar gerekir?

Yapay zekâ ile üretilen reklamlar, tüketicide gerçek ürün, gerçek kişi veya gerçek kullanıcı deneyimi algısı oluşturmuyorsa yayın öncesinde ayrıca incelenmelidir.

Yapay zekâ; metin yazımı, ürün görseli, seslendirme, video, avatar veya müşteri yorumu üretiminde kullanılabilir. Ancak üretim yöntemi, reklamın gerçeği temsil edip etmediğini değiştirmez.

Bir ayakkabının yapay zekâ ile üretilmiş görselinde ürünün taban yapısı, rengi veya kullanım biçimi gerçeğinden farklı gösteriliyorsa sorun yalnızca “AI kullanıldı” açıklaması değildir. Asıl sorun, tüketicinin ürünü yanlış değerlendirme ihtimalidir.

Benzer risk, yapay zekâ ile oluşturulan “müşteri” karakterlerinde görülür. Gerçek bir kişinin deneyimini temsil etmeyen avatar, ürünü kullanmış gerçek tüketici gibi sunulmamalıdır.

İşletmeler her üretim dosyasını saklamalıdır. Kullanılan araç, ilk talimat, son görsel, gerçek ürünle yapılan karşılaştırma ve yayına onay veren kişi kampanya klasöründe bulunmalıdır.

Ürünün görünüşü teknik olarak doğru olsa bile yapay zekâ ile oluşturulan sahne, kullanım sonucunu abartabilir. Örneğin kozmetik ürünlerde cilt sonucu, gıda ürünlerinde porsiyon veya elektronik ürünlerde performans algısı ayrıca denetlenmelidir.

Yapay zekâ etiketi tek başına her riski çözmez. Açıklama tüketicinin reklamı anlamasına yardım etmeli; ürünün gerçek özellikleri, stok durumu, teslimat süresi ve performans iddiaları ayrıca kanıtlanmalıdır.

Bu kontrol, sosyal medya reklamlarında özellikle önemlidir. Reels, hikâye ve kısa video formatlarında açıklama ekranda kısa süre kalıyorsa tüketici bunu göremeyebilir. Bu nedenle açıklamanın görünürlük ve okunabilirlik testi yapılmalıdır.

Yapay zekâ içeriği reklamın yalnızca bir bölümünde kullanılmışsa, kontrol o bölümle sınırlı tutulmamalıdır. Metin, ses, altyazı, ürün görseli ve yönlendirme sayfası birlikte incelenmelidir.

İndirimli satış reklamlarında fiyat nasıl gösterilmeli?

İndirimli satış reklamlarında işletmeler, indirim oranını ve karşılaştırılan fiyatı doğrulayabilecek bir fiyat geçmişi tutmalıdır.

“Yüzde 50 indirim”, “en düşük fiyat” veya “son gün” gibi ifadeler tüketicinin satın alma kararını doğrudan etkiler. Bu nedenle kampanya öncesindeki fiyat hareketleri, ürün kodu ve kampanya süresiyle birlikte incelenmelidir.

Bir ürünün farklı varyantları farklı fiyatlara sahipse tek bir indirim oranı kullanmak yanıltıcı olabilir. Siyah, beyaz ve farklı beden seçeneklerinin fiyatları ayrıysa reklamda hangi varyantın indirime dahil olduğu açıkça belirtilmelidir.

İndirim hesabı yalnızca ürün sayfasında değil, reklam görselinde ve açılış sayfasında da tutarlı olmalıdır. Reklamda görülen fiyat, sepette farklı bir koşula bağlıysa bu koşul görünür biçimde yazılmalıdır.

Kupon, üyelik indirimi, banka kampanyası veya minimum sepet tutarı varsa bunlar genel indirim gibi sunulmamalıdır. “Herkese yüzde 30 indirim” ifadesi, yalnızca belirli üyeler yararlanabiliyorsa gerçeği yansıtmaz.

İndirim süresi de kontrol edilmelidir. Sürekli uzatılan “son 2 saat” kampanyaları, tüketicide yapay aciliyet algısı oluşturabilir. Kampanya bitiş tarihi, stok koşulu ve uzatma kararı kayıt altına alınmalıdır.

Bu süreçte Trendyol’da satış mı, kendi siteniz mi? karşılaştırmasındaki birim ekonomi yaklaşımı da işe yarar. Komisyon, kargo veya ödeme maliyeti indirim hesabından ayrı gösterilmelidir.

İndirimli fiyatın yanında teslimat, iade ve stok bilgileri de doğru olmalıdır. Fiyat düşmüş görünürken ürünün fiilen bulunmaması veya teslimat süresinin uzaması, kampanya deneyimini değiştirir.

İşletmeler, her kampanya için ürün kodu, eski fiyat, yeni fiyat, başlangıç tarihi, bitiş tarihi, indirim koşulu ve ekran görüntüsünden oluşan bir kanıt dosyası hazırlamalıdır.

Tüketici değerlendirmeleri ve yorumları için yeni riskler nelerdir?

Tüketici değerlendirmelerinde temel kural, yorumun gerçek bir deneyime dayanması ve olumlu ya da olumsuz içeriğin yapay biçimde değiştirilmemesidir.

İşletme, ürünü satın almamış kişilere gerçek müşteri gibi yorum yazdırmamalıdır. Yapay zekâ ile üretilen yorumlar, çalışan yorumları veya teşvik karşılığı hazırlanan değerlendirmeler açıkça ayrıştırılmadan yayınlanmamalıdır.

Yorum karşılığında indirim veriliyorsa bu teşvik, yorumun olumlu olması şartına bağlanmamalıdır. “Beş yıldız verirseniz kupon” uygulaması, değerlendirmelerin güvenilirliğini doğrudan zedeler.

Olumsuz yorumları sistematik biçimde gizlemek de risklidir. Hakaret, kişisel veri, spam veya konu dışı içerik gibi objektif moderasyon sebepleri yazılı olmalıdır. Yalnızca düşük puanlı olduğu için yorum silinmemelidir.

Yorumların ürünle ilişkisi de kontrol edilmelidir. Bir ürünün yorumları başka varyanta, eski modele veya farklı satıcıya taşınıyorsa tüketici yanlış bir kalite algısına kapılabilir.

İşletmeler yorum toplama sürecinde sipariş numarası, satın alma tarihi ve ürün kodu gibi bilgileri iç sistemde eşleştirebilir. Bu veriler yorumun yanında herkese açık biçimde yayınlanmamalı, kişisel veri kurallarına uygun saklanmalıdır.

Bir yorum platform tarafından otomatik öne çıkarılıyorsa bunun ölçütleri incelenmelidir. En yeni yorum, en faydalı yorum ve sponsorlu görünürlük aynı şey değildir.

Ürün sayfasında “doğrulanmış satın alma” rozeti kullanılıyorsa bu rozetin hangi teknik kritere göre verildiği açıklanabilir olmalıdır. Yorumun gerçekliği hakkında kesin bir garanti veriliyorsa işletme bunu destekleyecek sürece sahip olmalıdır.

Yorum yönetiminde aylık bir örneklem denetimi uygulanabilir. Örneğin her ay farklı ürün gruplarından yorumlar seçilir; satın alma kaydı, teşvik bilgisi, moderasyon nedeni ve yayın tarihi karşılaştırılır.

Marka, ajans ve reklam platformu sorumluluğu nasıl paylaşılmalı?

Reklam uyumunda sorumluluk, yalnızca reklamı teknik olarak yayınlayan platforma bırakılmamalıdır; marka ve ajans görevlerini yazılı biçimde ayırmalıdır.

Marka, ürün özelliklerinin, fiyatın, stok bilgisinin ve kampanya koşullarının doğruluğundan sorumlu veri kaynağıdır. Ajans ise brief, görsel, hedefleme, metin ve yayın akışının kontrol edilmesini sağlamalıdır.

Bu ayrım sözleşmede açık değilse sorun çıktığında aynı reklam için farklı açıklamalar yapılabilir. “Fiyatı müşteri gönderdi”, “metni ajans yazdı” veya “görsel otomatik üretildi” ifadeleri tek başına yeterli bir uyum süreci oluşturmaz.

Ajans brief formunda en az şu alanları istemelidir: ürün kodu, güncel fiyat, karşılaştırma fiyatı, stok durumu, teslimat süresi, iade koşulu, hedef kitle, kullanılan veri ve iddianın kanıtı.

Markalar, yeni kampanyayı onaylamadan önce reklam ile açılış sayfasını birlikte kontrol etmelidir. Reklamda yazan “aynı gün kargo” ifadesi sitede yalnızca belirli ilçelerde geçerliyse kapsam açıkça belirtilmelidir.

İçerik üreticileriyle yapılan çalışmalarda da reklam niteliği, ürün deneyiminin gerçekliği ve kullanılan görselin kaynağı değerlendirilmelidir. Sponsorluk açıklaması görünür değilse marka ve yayıncı açısından ayrıca risk doğabilir.

WhatsApp üzerinden katalog veya ürün tanıtımı yapılıyorsa WhatsApp katalog reklamı nasıl verilir? rehberindeki kampanya kurulumu ile mevzuat kontrolünü ayrı aşamalar olarak ele almak gerekir.

Teknik yayın kontrolü için üç onay yeterli olabilir: ticari iddia onayı, görsel ve yapay zekâ onayı, hedefleme ve veri onayı. Her onayda isim ve tarih bulunmalıdır.

Bu yöntem, her kampanyayı yavaşlatmak zorunda değildir. Tekrarlanan ürünler için onay şablonları hazırlanabilir; yalnızca fiyat, stok, hedef kitle veya iddia değiştiğinde yeniden kontrol yapılabilir.

E-ticaret siteleri için uygulanabilir reklam uyum kontrol listesi nedir?

E-ticaret siteleri, her kampanyayı yayınlamadan önce aynı kontrol listesini kullanarak ölçülebilir bir ön inceleme yapmalıdır.

Kontrol listesi, yalnızca hukuk ekibinin işi değildir. Pazarlama, e-ticaret, müşteri hizmetleri, veri sorumlusu ve ajans aynı kampanyanın farklı bölümünü kontrol eder.

• Reklamda kullanılan fiyatın ürün kodu ve fiyat geçmişiyle eşleştiği doğrulandı mı?
• İndirim koşulu, minimum sepet tutarı, üyelik şartı ve kampanya bitişi açıkça yazıldı mı?
• Yapay zekâ ile üretilen görsel, video, ses veya metin gerçek ürünle karşılaştırıldı mı?
• Hedefleme kaynağı, müşteri listesi ve hariç tutma kuralları kayıt altına alındı mı?
• Hassas ürün veya hassas hedef kitle riski ayrıca değerlendirildi mi?
• Tüketici yorumları gerçek sipariş, ürün ve varyant bilgileriyle ilişkilendirilebiliyor mu?
• Olumsuz yorumların silinmesi için objektif ve yazılı bir moderasyon nedeni var mı?
• Reklam metni, ürün sayfası, sepet ve ödeme adımında aynı koşulları gösteriyor mu?

Bu listenin her kampanya için doldurulması gerekir. Sadece “kontrol edildi” kutusunu işaretlemek yerine, kanıt bağlantısı veya dosya adı eklenmelidir.

Örneğin fiyat kanıtı olarak yönetim paneli ekran görüntüsü, indirim hesabı tablosu ve kampanya onay e-postası aynı klasörde tutulabilir. Ekran görüntüsünün tarih ve saat bilgisi görünür olmalıdır.

Kontrol listesi, kampanyanın işe yarayıp yaramadığını ölçmez. Amacı reklamın yayınlanabilir olup olmadığını ve sonradan açıklanabilirliğini test etmektir.

Bir ürünün fiyatı sık değişiyorsa günlük kayıt yerine her fiyat değişiminde kayıt tutulması daha anlamlı olabilir. Yöntem ürünün fiyat hareketine göre belirlenmelidir.

Yeni kurallara uyum için kampanya süreci nasıl kurulmalı?

Uyumlu bir kampanya süreci, reklam yayınlanmadan önce veri, içerik, fiyat ve yorum kontrollerinin sıralı biçimde tamamlanmasıyla kurulabilir.

1. Kampanyadaki ürünleri ve kullanılacak ticari iddiaları listeleyin.
2. Fiyat, stok, teslimat ve indirim koşullarını ürün kodu bazında doğrulayın.
3. Hedef kitleyi, veri kaynağını ve hariç tutma kurallarını kayıt altına alın.
4. Yapay zekâ ile üretilen tüm metin, görsel, video ve sesleri gerçek ürünle karşılaştırın.
5. Yorumların kaynağını, teşvik durumunu ve moderasyon sürecini inceleyin.
6. Reklam, açılış sayfası ve ödeme adımını aynı kullanıcı akışı içinde test edin.
7. Onay veren kişileri, tarihi ve kanıt dosyalarını kampanya klasörüne ekleyin.

Bu sıranın önemli nedeni, içerik değiştikçe hedefleme veya fiyat kontrolünün bozulabilmesidir. Önce reklamı hazırlayıp en son fiyat bakmak, kampanyanın bütünlüğünü garanti etmez.

Test sırasında gerçek bir kullanıcı gibi davranılmalıdır. Reklam görüldükten sonra ürün sayfasına girilmeli, varyant seçilmeli, kupon uygulanmalı ve teslimat bilgisi kontrol edilmelidir.

Ayrıca reklamın farklı ekranlarda nasıl göründüğü incelenmelidir. Mobil cihazda kesilen indirim koşulu veya videoda okunamayan yapay zekâ açıklaması, masaüstü kontrolünde fark edilmeyebilir.

Yayından sonra da kontrol bitmez. Fiyat, stok, yorum, teslimat veya açılış sayfası değiştiğinde reklam yeniden değerlendirilmelidir.

Özellikle otomatik katalog reklamlarında ürün bilgilerinin sistemden çekilmesi yeni bir risk oluşturur. Katalog alanları güncel değilse doğru hazırlanmış reklam bile yanlış fiyat veya yanlış stok gösterebilir.

1 Ağustos 2026 sonrası reklam denetiminde hangi kayıtlar tutulmalı?

1 Ağustos 2026 sonrası işletmeler, reklam kararlarını sonradan açıklayabilecekleri bir kayıt düzeni oluşturmalıdır.

Her kampanya için tek bir klasör kullanılabilir. Klasörde brief, son reklam dosyası, ürün bilgisi, fiyat geçmişi, hedefleme ayarları, yapay zekâ üretim kayıtları ve onay formu bulunmalıdır.

İndirim kampanyalarında başlangıç ve bitiş tarihleriyle birlikte fiyat değişiklikleri saklanmalıdır. “Önceki fiyat” iddiası varsa işletme bu fiyatın hangi döneme ait olduğunu kendi kayıtlarından gösterebilmelidir.

Hedefli reklamlarda kullanılan müşteri listesi veya sinyalin kaynağı ayrıca belirtilmelidir. Liste platforma ne zaman yüklendi, hangi amaçla kullanıldı ve kampanya bitince nasıl yönetildi gibi bilgiler süreç dokümanına yazılmalıdır.

Yapay zekâ içeriklerinde yalnızca son dosyanın saklanması yeterli olmayabilir. Üretim aracı, kullanılan komut, insan kontrolü ve gerçek ürünle karşılaştırma notu birlikte tutulmalıdır.

Tüketici yorumları için satın alma doğrulaması, teşvik bilgisi, moderasyon kararı ve silme nedeni kaydedilmelidir. Bu kayıtlar tüketiciye açık olmak zorunda değildir; ancak kurum içinde erişilebilir ve tutarlı olmalıdır.

Denetim kaydı tutmak, mevzuata otomatik uyum anlamına gelmez. Kayıt gerçeğe aykırıysa veya kampanya sürecinde alınan kararı göstermiyorsa koruma sağlamaz.

Bir e-ticaret markası, aylık olarak en azından yüksek bütçeli, yüksek indirimli ve hassas ürün kategorisindeki kampanyaları örneklem yöntemiyle inceleyebilir. Örneklem kapsamı şirketin kampanya hacmine göre belirlenmelidir.

Belirsiz bir iddia varsa yayına almak yerine iddiayı daraltmak daha güvenlidir. Kanıtı bulunmayan “en hızlı”, “en ucuz” veya “garantili sonuç” ifadeleri yerine ölçülebilir ürün özelliği kullanılabilir.

Mevzuatın güncel metni ve Bakanlık açıklamaları ayrıca takip edilmelidir. Bunun için Ticaret Bakanlığı’nın duyurusu temel kaynaklardan biri olarak incelenebilir.

Bu tablo, hukuki görüş yerine operasyonel kontrol çerçevesi sunar. Ürün kategorisi, reklam kanalı veya özel düzenleme farklı bir inceleme gerektirebilir.